
بسیاری از کاربران پلیاستیشن نسبت به موفقیت تحریم سراسری اخیر تردید دارند
سونی اخیراً اعلام کرد که تولید دیسکهای فیزیکی بازی را از سال ۲۰۲۸ متوقف خواهد کرد. این تصمیم در هفتههای پس از اعلام، با واکنشهای زیادی از سوی کاربران، راهاندازی دادخواستها و حتی برخی اقدامات حقوقی همراه شد؛ اما تاکنون هیچ حرکت سازمانیافته و گستردهای از سوی جامعه بازیکنان برای اعتراض به این تصمیم شکل نگرفته است. بیشتر واکنشها تنها به بخش نظرات شبکههای اجتماعی محدود شده و بسیاری از تحریمها نیز بدون برنامه مشخص باقی ماندهاند.
با این حال، هفته گذشته گروه Does it play? که مدتهاست از حفظ رسانههای فیزیکی در صنعت بازی حمایت میکند، پیشنهاد یک اعتراض هماهنگ را مطرح کرد:
«بدون ورود به حساب کاربری، بدون انجام بازی و بدون خرید.»
این فراخوان برای بسیاری الهامبخش بود، اما همه نسبت به تأثیرگذاری آن خوشبین نیستند. اگر تلاشهای پراکنده برای تحریم سرویس پلیاستیشن پلاس چیزی را ثابت کرده باشد، این است که خشم کاربران در فضای آنلاین در مقایسه با بیش از ۹۵ میلیون کاربر پلیاستیشن ۵، تأثیر بسیار محدودی دارد.
یکی از کاربران ردیت با نام fdrodreeguez20 در واکنش به این اعتراض نوشت:
«اگر واقعاً میخواهید اهرم فشار داشته باشید، باید کنار بکشید و واقعاً به تصمیم خود پایبند بمانید.»
بسیاری از کاربران در بخش نظرات و شبکههای اجتماعی نیز دیدگاهی مشابه داشتند.
او ادامه داد:
«این تفاوتی با کودکی ندارد که برای گرفتن یک اسباببازی مدتی قهر میکند تا ببیند آیا میتواند والدینش را تسلیم کند یا نه. حقیقت سخت این است که سونی تا زمانی که تغییر محسوسی در آمار و ارقام خود نبیند، هیچ چیزی را تغییر نخواهد داد.»
این دیدگاه شاید کمی تند به نظر برسد، اما نکته اصلی آن قابل توجه است؛ یک تحریم یکهفتهای احتمالاً کاری انجام نمیدهد که موج اعتراضهای اینترنتی تاکنون نتوانستهاند انجام دهند. سونی بهخوبی از واکنش منفی کاربران آگاه است و این موضوع را در آخرین گزارش مالی خود نیز نشان داده است. با این حال، این شرکت به همان اندازه روشن کرده که قصد عقبنشینی از این تصمیم را ندارد.
تحریم زمانی میتواند مؤثر باشد که یک شرکت نگران تبدیل شدن آن به یک روند دائمی باشد. اعلام اینکه کاربران تنها برای چند روز از خدمات استفاده نمیکنند و هفته آینده دوباره بازمیگردند، بخش زیادی از عدم اطمینان را از بین میبرد.
زمانبندی این اعتراض نیز میتوانست بهتر باشد. این حرکت همزمان با عرضه بازیهایی مانند Marvel’s Wolverine و GTA 6 نیست؛ آثاری که تحریم آنها میتوانست تأثیر بسیار بیشتری بر درآمد پلیاستیشن داشته باشد. البته حتی اگر ۲۰ هزار نفر هم در این اعتراض شرکت کنند، واقعبینانه نمیتواند ضربه قابل توجهی به روند فعلی سونی وارد کند. کافی است به عرضه نسخههای مختلف Call of Duty: Black Ops روی پلتفرمها نگاه کنیم که حتی با وجود لغو اشتراکهای پلیاستیشن پلاس، همچنان عملکرد بسیار خوبی داشتند.
پیشنهاد fdrodreeguez20 مبنی بر «رأی دادن با کیف پول» نیز با نیت خوبی مطرح شده است، اما میتوان استدلال کرد که این روش هم به اندازه تحریم کوتاهمدت محدودیت دارد. اگر تمام افرادی که خواهان تحریم هستند همین حالا پلیاستیشن را کنار بگذارند و به سراغ رایانههای شخصی بروند، بدون شک تعداد قابل توجهی از کاربران از دست خواهند رفت؛ اما این رقم همچنان در مقایسه با کل جامعه کاربران پلیاستیشن ۵ ناچیز خواهد بود.
برای ایجاد یک تغییر واقعی، باید دهها میلیون نفر را متقاعد کرد که از خرید بازیهایی مانند GTA 6 صرفنظر کنند؛ و این کاری نیست که بهراحتی از عهده یک جنبش اینترنتی برآید.
با وجود این، نگرانی و عصبانیت طرفداران قابل درک است. حذف دیسکهای فیزیکی توسط سونی میتواند پیامدهای بزرگی برای آینده صنعت بازی داشته باشد و پلیاستیشن را بیش از گذشته به سمت یک اکوسیستم کاملاً دیجیتالی سوق دهد؛ موضوعی که میتواند قدرت بیشتری در اختیار یک شرکت واحد قرار دهد.
بازیکنان قطعاً باید نارضایتی خود را بیان کنند، اما یک تحریم یکهفتهای شبیه تلاش برای متوقف کردن جریان جزر و مد با یک سطل آب است. جامعه بازی بهتر است به جای تمرکز صرف روی چنین اعتراضهایی، از جنبشهایی مانند Stop Killing Games الهام بگیرد و تلاشهای خود را به سمت ایجاد قوانین و تغییرات رسمی هدایت کند.
اتحادیه اروپا اعلام کرده است که نمیتواند سونی را مجبور به ادامه تولید دیسکهای بازی کند، اما همانطور که در پروندههای مربوط به شرکتهایی مانند اپل دیده شد، یک اکوسیستم دیجیتالی بسته میتواند مورد بررسی و چالش قانونی قرار گیرد. مسیرهایی وجود دارد که پیشتر توانستهاند روی برخی از بزرگترین شرکتهای فناوری جهان تأثیر بگذارند؛ مسئله اصلی این است که آیا جامعه بازیکنان میتواند برای حمایت از چنین اقداماتی متحد شود یا خیر.