گوگل با استفاده از هوش مصنوعی مغز یک مگس را بازسازی کرد؛ کاربران هم آن را به بازی Doom فرستادند
یک پروژه تحقیقاتی جدید که توسط پردیس پژوهشی Janelia از مؤسسه پزشکی هوارد هیوز (HHMI) و با همکاری گوگل انجام شده، موفق شده است یک نمودار کامل از مغز و سیستم عصبی مرکزی یک مگس میوه نر تهیه کند. در این پروژه بیش از ۱۶۶ هزار نورون و ۱۲۵ میلیون اتصال سیناپسی نقشهبرداری شده است.
پژوهشگران مغز این مگس را به میلیونها برش فوقالعاده نازک تقسیم کردند و با استفاده از تصویربرداری با وضوح بالا، هوش مصنوعی و بررسی و اصلاح انسانی، کل سیستم عصبی آن را بهصورت سهبعدی بازسازی کردند. این دستاورد میتواند پیامدهای گستردهای برای علوم اعصاب، زیستشناسی و پزشکی داشته باشد و به پژوهشگران در درک بهتر بیماریها و اختلالات عصبی مانند آلزایمر و افسردگی کمک کند. پژوهشگران حتی در حال بررسی امکان نقشهبرداری از مغز موجودات بزرگتر و پیچیدهتری مانند موشها و گورخرماهیها هستند.
بنابراین، کاملاً طبیعی بود که عدهای تصمیم بگیرند این مغز را به بازی Doom بفرستند.
الکس ورموث، مهندس نرمافزار، در شبکه اجتماعی X نوشت:
«من در حال آموزش یک مغز مگس برای بازی کردن Doom با استفاده از کانکتوم کامل MaleCNS v1.0 مگس میوه هستم. هر فریم از Doom نورونهای حسی را تحریک میکند. فعالیت نورونی به کنترلهای بازی تبدیل میشود. دریافت آسیب باعث تحریک دو سلول دوپامینی PPL101 بهعنوان نوعی پاداش میشود. آیا مگس یاد خواهد گرفت که زنده بماند؟»
ورموث برای این مگس یک پخش زنده نیز راهاندازی کرده است تا افراد کنجکاو بتوانند روند این آزمایش را دنبال کنند. در رابط کاربری این صفحه، اطلاعاتی مانند میزان سلامتی، مهمات و تعداد کشتارهای مگس نمایش داده میشود. همچنین کاربران میتوانند فعالیتهای عصبی و ورودیهای حسی را بهصورت زنده مشاهده کنند و نموداری از ورودیهای حافظه و قدرت سیناپسها نیز در اختیارشان قرار دارد.
با وجود اینکه وسوسهانگیز است بگوییم یک مغز دیجیتالی مگس در حال یادگیری بازی کردن Doom است، اما در واقع ماجرا دقیقاً اینگونه نیست. این پروژه یک مدل نرمافزاری آزمایشی است که بر اساس کانکتوم مگس ساخته شده و برای شبیهسازی فعالیتهای عصبی، سادهسازیها و تقریبهای قابلتوجهی در آن انجام شده است.
گوگل نیز تأکید کرده است که کانکتوم در واقع یک تصویر ثابت از ساختار آناتومیکی سیستم عصبی است و یک مدل کامل برای شبیهسازی تمام اتفاقاتی که درون یک مغز زنده رخ میدهد محسوب نمیشود. به بیان ساده، بهتر است کانکتوم را مانند یک نقشه در نظر بگیریم، نه یک شبیهسازی یکبهیک و کامل.
از آنجا که این پروژه شبیهسازی یک مغز زنده و کامل نیست، هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد این مگس دیجیتالی چیزی شبیه به آگاهی یا تجربه ذهنی دارد. بنابراین، برنامهنویسان با فرستادن آن به جهنم واقعی برای مبارزه با شیاطین پیکسلی، در حال شکنجه یک مگس دیجیتالی نیستند.
از مغز مگس برای ساخت یک موجود در Minecraft هم استفاده شده است
این تنها آزمایشی نیست که در آن از مغز مگس استفاده شده است. پیش از این نیز پروژههایی انجام شدهاند که این مغز را در معرض بازیهایی مانند Super Mario 64 و حتی Beat Saber قرار دادهاند. گروهی دیگر نیز آن را به Minecraft اضافه کردهاند و از فعالیت عصبی شبیهسازیشده برای کنترل حرکات این موجود جدید استفاده کردهاند.
مشخص نیست چه تعداد از این پروژهها با روش موسوم به «Vibecoding» ساخته شدهاند؛ یعنی پروژههایی که تقریباً بهطور کامل با استفاده از هوش مصنوعی تولید میشوند. این موضوع به دلایل مختلفی بحثبرانگیز است، چرا که توسعه نرمافزار با کمک هوش مصنوعی اغلب میتواند به تولید کدهای نامنظمتر منجر شود که بررسی و بازبینی آنها برای انسانها دشوارتر است. منتقدان معتقدند چنین روندی میتواند فضای توسعه نرمافزار را با حجم زیادی از کدهای بیکیفیت و غیرضروری آلوده کند. با این حال، برخی توسعهدهندگان نیز آشکارا استفاده از هوش مصنوعی برای کمک به روند توسعه پروژههای خود را تأیید کردهاند.
بسیاری از این پروژهها متنباز هستند و از طریق GitHub در دسترس قرار گرفتهاند؛ بنابراین افرادی که دانش فنی بیشتری دارند میتوانند شخصاً کدهای آنها را بررسی کنند.
با این حال، به نظر میرسد پخش زنده پروژه ورموث نیز با کمک ChatGPT ساخته شده است.
در هر صورت، فارغ از اینکه این پروژهها تا چه اندازه با هوش مصنوعی ساخته شدهاند، ماجرا جنبهای عجیب و حتی نگرانکننده دارد: اینکه انسانها یک مغز مگس میوه، یا دستکم نقشه نورونهای مغز آن را در اختیار بگیرند و اولین کاری که به ذهنشان برسد، مجبور کردن آن به انجام بازیهای ویدیویی باشد.
